Dünya edebiyatına damga vuran yazarların ölmeden önce yazdıkları son mektupları sizin için derledik.
İyi okumalar.
(Okuma alışkanlığı edinmek veya var olan alışkanlığınızı ilerletmek istiyorsanız buraya tıklayabilirsiniz.)
10) Franz Kafka (1883-1924)

Gırtlak veremi nedeniyle Viyana yakınlarındaki Kierling Sanatoryumu’nda tedavi gören Çekya'lı yazar Franz Kafka, son mektubunu ailesine yazmış ve 41 yaşında olduğu sırada vefat etmiştir.
“Pek sevgili annem babam, mektuplarınızda kimi zaman değindiğiniz şu ziyaret hakkında konuşalım. Benim için çok önemli olduğundan hep aklımda. Epeydir bir araya gelemediğimizden görüşmek çok iyi olurdu. Prag’daki buluşmamızı saymıyorum. Ev baskını gibi bir şey oldu o. En son ne zaman güzel bir beldede, baş başa, huzur dolu birkaç gün geçirdik hatırlamıyorum…
Ziyaretinizi haklı gösterecek pek çok nedenden biri bu. Ancak bu ziyareti şimdi gerçekleştirmemeniz için de bir yığın sebep var. Öncelikle babam pasaport engeliyle karşılaşacak. Böyle olunca da ziyaretin pek bir anlamı kalmıyor.
Ayrıca yanında kim olursa olsun, annemin bütün dikkati benim üstümde yoğunlaşacak. Temaşası hoş bir manzara arz etmemekteyim. Viyana'da ve buraya ilk geldiğimde yaşadığım sorunları biliyorsunuz, bunlar beni az çok güçsüz düşürdü. Ateşimin geç düşmesi beni adamakıllı yordu bu da iyice zayıflamama yol açtı. Boğazımın oynadığı kötü oyun beni olması gerekenden fazla hırpaladı. Şu an bütün bu yorgunluklardan paçayı kurtarmaya çalışıyorum...
Halen şu son günlerde ortaya çıkmış bağırsak nezlesiyle boğuşmaktayım. Bütün bunlar demek oluyor ki; yanımdaki müthiş yardımcılarıma, tükettiğim temiz hava ve sağlıklı besinlere, günlük hava banyolarına rağmen tam olarak iyileşemedim. Hatta vücudumun bütünü dikkate alınacak olursa, beni en son Prag'da gördüğünüz kadar olsun iyi durumda değilim. Bir de sadece fısıltı halinde, o da seyrek olarak konuşmaya hakkım olduğunu düşünecek olursanız, ziyaretinizi seve seve ileri bir tarihe ertelerdiniz.
Güzel şeyler de olmuyor değil: Yakınlarda bir profesör gırtlağımda dikkate değer bir iyileşme tespit etti. Hiçbir çıkarı olmadığı halde, sadece cana yakın bulduğu için haftada bir arabasına atlayıp ziyaretime geliyor… Sözleri benim için çok avutucu oldu. İşler yoluna giriyor gibi. Fakat bu bile şu an çok bir şey ifade etmiyor. Durumumda konuya tamamen yabancı kişilerin bile algılayabileceği gözle görülür bir düzelme olmadan sizlerin karşısına çıkacağıma, ziyareti ertelemek daha doğru olur. Şimdilik vazgeçsek olmaz mı, sevgili anne babacığım?
Burada gördüğüm tedavi ve bakımı daha iyi bir hale getirebileceğiniz aklınızdan geçmesin… Uzmanların zaman zaman uğramaları dışında yanımdan bir an bile ayrılmayan, kendi sınavlarından çok benim durumumu düşünen Robert var. Bir de kendisine çok güvendiğim, haftada üç kez gelen genç doktor var. Ziyaret karşısındaki tutumum düşünüldüğünde, arabayla değil, daha mütevazı bir yol seçip tren ve otobüsle haftada üç kere kontrole geliyor. Mektupları elinden koparırcasına aldım. Baya zor oluyor.“
9) Victor Hugo (1802-1885)

Fransız yazar Victor Hugo son mektubunu, kendisine şiir kitabını gönderen genç işçi Charles Franju’ya yanıt vermek için 20 Mart 1885 tarihinde yazmıştır.
“Sevgili Charles'cığım,
Zavallı, yaşlı, kırık kalbime geçmişten bir sayfa açıp acı dolu babalık anılarımı canlandıran bu teklifsiz samimiyeti mazur görün.
Güzel küçük kitabınız zarif, sade ve duygu yüklü. Bir işçi tarafından yazılmış, emekçilerin asil ailesini onurlandıran bir kitap. Baştan sona tekrar tekrar derin bir ilgiyle okudum. Ve neden saklamalı? Okurken gözyaşlarımı tutamadım. Bu yolda cesaretle ilerleyin, bayım. Yadsınamayacak bir yeteneğiniz var. Kalbinizle, yapmacıksız yazmışsınız. Bunlar başarı için önemli unsurlar.
Bana gösterdiğiniz nazik ilgiden dolayı teşekkür ederek babaca ellerinizi sıkmama izin verin. “
8) Voltaire (1694-1778)

Fransız yazar Voltaire, ölümcül bir hastalıkla boğuştuğu sırada son mektubunu Kont Gerard de Lally-Tollendal’a yazmıştır. Çünkü; Gerard’ın babası General Lally, 1766’da vatana ihanet suçlamasıyla haksız yere idam edilmiş ve Voltaire generalin itibarının geri iade edilmesi için yıllarca mücadele etmiştir. En nihayetinde 1778 yılında generale haksızlık yapıldığı kabul edilerek karar bozulmuştur. Haberi hasta yatağındayken alan Voltaire de sevincini dile getiren kısa bir mektup yazmıştır.
“Ölüm döşeğindeki kişi bu önemli havadisle diriliyor, sizi samimiyetle kucaklıyor, kralın hukukun hamisi olduğunu görüyor, mutlu ölüyor.”
7) Balzac (1799-1850)

1850 yılında ağır bir kalp rahatsızlığı geçiren Fransız yazar Balzac, günden güne zayıf düşmüş ve görme yetisini dahi kaybetmiştir. Arkadaşı Theophile Gautier’e hitaben yazdığı son mektubunu da onun yerine eşi kaleme almıştır.
“Azizim Theophile,
Bana gösterdiğiniz ilgiden dolayı canı gönülden teşekkür ederim. Son uğradığınızda evde olmayışım durumumun iyiye gittiği anlamına gelmiyor. Doktorun koyduğu kuralları çiğneyerek gümrük dairesinden eşyalarımı almaya gittim.
Bugün bronşitten ve karaciğerime musallat olan rahatsızlıktan kurtuldum. İyileşme var gibi. Yarın da kalp ve akciğer bölgesindeki esas rahatsızlığa yönelik tedavi başlatılacak. Bu tedavi sayesinde büyük umutlar beslemeye başladım. Ama sürekli kılımı kıpırdatmadan, ağzımdan tek laf çıkmaksızın mumya gibi durmam lazım. En az iki ay bu şekilde yaşayacakmışım. Size bu durumu bildirmeyi, doktorların beni mahkum ettiği bu tecrit halinde gözümde katbekat değerlenen dostluğunuz karşısında borç sayıyorum.
Eğer tekrar gelirseniz önceden bana günü ve saati haber verin ki uzun zamandır görüşemediğim sizi evimde konuk edip hasret giderebileyim.
Sizi seven dostunuz,
Ne okuyabiliyorum ne de yazabiliyorum!”
6) Marcel Proust (1871-1922)

Ömrünün son günlerini “Kayıp Zamanın İzinde” serisinin son ciltlerini yetiştirmeye adayan Fransız yazar Proust, ağır astım ve zatürre krizleriyle boğuşmaktadır. Vefatından hemen önce yayıncısı Gaston Gallimard ile editörü Jacques Riviere'e, eserin basımıyla alakalı düzeltme notlarını yazmıştır.
“Sevgili dostum,
İçinde bulunduğum durumu görseniz şu an nasıl bir mucize eseri mektubunuzu açıp nasıl daha büyük bir mucizeyle size cevap verecek gücü kendimde bulduğuma şaşardınız.
Kısacası şu an çek yollamayın lütfen. Bu sinir bozucu sağlık sorunundan kurtulursam bunlarla ilgilenecek vaktimiz olacak. "Roman"a gelince geriye bir şey kalmadığından ister ateşe atın ister kafanıza göre basın. Deli saçması talimatlarından bir şey anlaşılmamasına şaşırmadım. Ben çıkarılacak yerleri çıkardıktan sonra toplam 9000 satır daha kaldığını hesaplamışlar. O sırada rahatsızlandığım için daktiloda yazdığım bütün bölümleri hesaplamadan çıkardım. Biraz daha çıkarılması ya da çıkarılmaması umurumda değil. Bütün bunları size yazma zahmetine katlanmamın nedeni kitabın çok geçmeden çıkmasını istemem.
Şu durumda biriyle görüşecek olsam o da sizin arkadaşınız olurdu. Ama ziyaretçi kabul etmem kesinlikle yasak, hatta imkansız.
Yaşarsam görüşürüz...”
5) Stendhal (1783-1842)

Fransız yazar Stendhal, 23 mart 1842 tarihinde Paris’te sokak ortasında felç geçirerek yere yığılmış ve birkaç saat sonra hayatını kaybetmiştir. Son veda yazısı ise ölümünden yıllar önce eserlerinde sık sık dile getirdiği mezar taşı kitabesidir. Paris Montmartre Mezarlığı'ndaki mezar taşına İtalyanca olarak şu sözlerin kazınmasını vasiyet etmiştir:
“Arrigo Beyle / Milanese / Scrisse, Amo, Visse"
"Yazdı / Sevdi / Yaşadı”
4) Paul Valery (1871-1945)

Kalp rahatsızlığından muzdarip olan Fransız yazar Paul Valery, hayatının son demlerinde yazar Jean Voilier’le mektuplaşmıştır.
“Sevgili dost,
Dayanılmaz şurubun dozunu biraz azalttılar. Dünün ve evvelsi günün kök söktüren nöbetleri tekrar etmesin istedim. Bugün vücudum daha dayanılabilir bir tepki verdi. Tepeden tırnağa üşüyorum ama sarsıcı titremeler yok. Zaten battaniye ve ısıtıcı yastıklarla sarılıp sarmalandım. Her yanım vıcık vıcık ter...
G. bu tedavinin elzem olduğunu söyledi. Şok tedavisiymiş. Demin Duhamel gelip iki tatlı öpücük kondurdu. Size anlatacak başka şeylerim olsun isterdim. Hem de ne şeyler! Size tüylerinizi diken diken edecek o meşhur şarkıları söylemek isterdim. Ama henüz şarkı söyleyecek durumda değilim. Hem söyleyeceklerim ele avuca gelmez şeyler. Şu an ifade edebilecek durumda değilim.
Mükemmel bir kutu yollamışsınız. Sizin gibi zarif birinden de bu beklenirdi. Cuma günü gelin. Umarım geldiğiniz zaman beni ateşli bir komada yakalamazsınız. Sizi ne zaman görebileceğim?
Ah, ne bedbahtlık! Istırap içindeki beden – heyhat – aklın gözünden perdeyi büsbütün kaldırıyor. Şükürler olsun, yine de şükürler olsun.”
3) Emile Zola (1840-1902)

29 Ekim 1902 tarihinde, Paris’teki evinde bacadan sızan karbonmonoksit gazı nedeniyle aniden hayatını kaybeden Fransız yazar Emile Zola; bilinen son mektubunu Arkadaşı Alfred Bruneau'ya yazmıştır.
“Sevgili dostum, size hemen cevap vermek istiyordum fakat birden bastıran diş ağrısı fırsat vermedi. Birkaç güzel günün ardından bu sezonu da böyle tatsız şekilde kapatıyoruz. Neyse ki ağrılar hafifliyor gibi, tedavi görmek için Paris'e varmayı bekliyorum. Pazar akşamı orada olacağız. Karım 3 ya da 4 Ekim gibi İtalya'ya gitmeyi düşünüyor.
Arkadaşınız Destranges bana “Enfant Roi” yapıtını bitirdiğinizi söyledi. Bana “L'Ouragan” üzerine bir broşür göndermişti. Kendisine ettiğim teşekküre karşılık veriyor. Bir eseri daha tamamladığınız için memnuniyet duymalısınız. Çok başarılı olacağını inatla umuyorum…
“Sylvanire” ya da pek çok sebepten tercih ettiğim ismiyle “Paris en amour”da ilerleme kaydediyorum. Ekim’in ilk günleri itibarıyla bitirmiş olurum. Şu ana kadar ortaya çıkan şeyden memnunum. Ama sizin için çalıştığımda nasıl kılı kırk yardığımı biliyorsunuz. Gailhard'ı bizimle anlaşma imzalamaya nasıl ikna edebileceğimiz gibi işin tatbiki yanına ilişkin ayrıntıları da kafaya takmadan edemiyorum. Siz gelince önce piyesi beraber okuyacağız, bana dürüstçe gerek müzikal açıdan gerek operada nasıl karşılanacağına dair ne düşündüğünüzü söyleyeceksiniz. Sonra eseri Gailhard’a nasıl sunacağımızı konuşuruz.
İşler bu minval üzere, sevgili dost. Sizi kendimden haberdar etmek ve görüşmekten büyük mutluluk duyacağımı söylemek için yazdım. Gelir gelmez, bir sabah saat ona doğru bana uğrayın. Beni rahatsız etmeyeceğinizden emin olabilirsiniz. Çalışmaya daha geç vakitte başlıyorum. Ben ve karım, sizi muhabbetle kucaklıyoruz.”
2) Virginia Woolf (1882-1941)

Hayatı boyunca manik depresif ataklar geçiren İngiliz yazar Virginia Woolf, II. Dünya Savaşı’nın yarattığı korku ve stres nedeniyle bunalıma girmiştir. Buna bir de yeteneğini kaybettiği ve artık eskisi gibi yazamadığı düşüncesi eklenince evinin yanındaki nehre girerek intihar erer. Son mektubunu ise ölmeden hemen önce eşine yazmıştır.
“En sevdiğim,
Yeniden delireceğime eminim. O korkunç zamanların bir yenisini daha aşamayacakmışız gibi hissediyorum. Ve bu kez iyileşmeyeceğim. Gaipten sesler duymaya başladım ve odaklanamıyorum. Bu yüzden en iyisi gibi gözüken şeyi yapıyorum.
Bana mümkün olan en büyük mutluluğu yaşattın. Benim için olunabilecek her şeyi oldun. Bu korkunç hastalık çıkıp gelene kadar iki insanın daha mutlu olabileceğini düşünmezdim. Artık daha fazla mücadele edemeyeceğim.
Hayatını mahvettiğimi biliyorum, ben olmazsam çalışabilirsin. Çalışacağını biliyorum. Görüyorsun ya, bunu bile düzgün yazamıyorum. Okuyamıyorum.
Demek istediğim o ki, hayatımdaki bütün mutluluğu sana borçluyum. Bana karşı son derece sabırlı ve inanılmaz biçimde iyi oldun. Herkesin bunu bilmesini istediğim için söylüyorum. Eğer biri beni kurtarabilecek olsaydı, bu sen olurdun.
Senin iyiliğinin kesinliği dışında her şey uçup gitti. Hayatını mahvetmeye daha fazla devam edemem. İki insanın bizim olduğumuzdan daha mutlu olabileceğini düşünmüyorum.”
1) Stefan Zweig (1881-1942)

Avusturya’lı Yahudi yazar Stefan Zweig; II. Dünya Savaşı’nın yarattığı yıkım, Naziler tarafından eserlerinin yakılması ve ülkesinden kaçmak zorunda kalması gibi sebepler nedeniyle büyük bir umutsuzluğa kapılmış ve 22 Şubat 1942 tarihinde eşiyle birlikte Brezilya’da intihar etmiştir. Yatağının yanındaki komodinin üzerinde şu mektup bulunmuştur.
“Özgür iradem ve açık bir bilinçle bu yaşamdan ayrılırken, son bir sorumluluk yerine getirilmeyi bekliyor: Bana ve işimi yapmama huzurlu bir ortam sunan harika ülke Brezilya’ya içten teşekkürlerimi sunmak.
Her yeni günle bu ülkeyi daha çok sevmeyi öğrendim. Ruhsal anavatanım Avrupa kendi kendini yok ettikten ve ana dilimin dünyası yok olduktan sonra, dünyanın hiçbir yerinde hayatımı bu kadar severek yeniden kuramazdım. Ama altmışıncı yaşın ardından tam anlamıyla yeniden başlamak çok özel bir güç gerektiriyor.
Ve benim gücüm yıllar süren vatansız yolculuklardan sonra iyice tükendi. Bu nedenle hayatımı doğru zamanda ve doğru bir şekilde sonlandırmamın iyi olacağına inanıyorum. Ki hayatım boyunca tinsel uğraşım en büyük haz kaynağım ve kişisel özgürlüğüm en yüce değerim oldu.
Bütün dostlarımı selamlarım! Hepsine uzun geceden sonra gelen tanın kızıllığını görmek nasip olsun!
Ben, her zamanki sabırsızlığımla önden gidiyorum.”








Yorumlar (0)
Bu gönderi için henüz bir yorum yapılmamış.
Yorum Bırakın